www.f1-planet.com - Special: Power Versus Passion
RACING AGAINST THE ODDS

 

 

  Bijlage: Vrouwen in de Formule 1
       
 

De autosport is van oudsher een mannenwereld. Het geluid van ronkende motoren, de enorme snelheden en risico's die ermee verbonden zijn; niet iets waar een vrouw zich in een andere functie dan pitspoes, persofficier of chef de cuisine mee moest bemoeien, vond men.

Als het aan het Britse talent Susie Stoddart ligt, behoort dat beeld binnenkort definitief tot het verleden. Zij is vastberaden de eerste succesvolle vrouw in de Formule 1 te worden.

 

 

 

Tien ronden voor het einde van de Indianapolis 500 leek de autosport dit jaar af te stevenen op een absoluut unicum: Danica Patrick ging als eerste vrouw ooit aan de leiding van de Indianapolis 500 en leek af te stevenen op een historische stunt. Dat de 23-jarige coureur van Rahal-Letterman in de slotfase nog terugviel tot de vierde positie maakte de mediahype na afloop er niet minder om. Dan Wheldon stond dan wel op de hoogste trede van het podium; alle aandacht ging uit naar die kleine, 23-jarige brunette die zojuist de race van haar leven had gereden.

Het was een paar jaar geleden nog ondenkbaar dat een vrouwelijke coureur het zo ver zou schoppen in de autosport. Het wereldje stond te boek als extreem gesloten voor het vrouwelijk geslacht. Degene die het toch probeerden konden rekenen op een flinke dosis scepsis en spot. Ondanks de inmiddels vergevorderde emancipatie van vrouwen ontbrak bij de eigenaren in veel gevallen de bereidheid om een team in dienst te stellen van een vrouwelijke coureur. Als zij er niet zelf al aan twijfelden dat een vrouw succesvol zou kunnen zijn in de autosport, stelden ze zich terughoudend op om niet zelf het middelpunt te worden van kritiek. 

Tot op de dag van vandaag vieren de vooroordelen over vrouwen in de autosport hoogtij: ze zouden het fysiek niet aan kunnen, de concentratie niet kunnen opbrengen en de hardheid missen die nodig is om duels te winnen. Met de aanzienlijke risico's die bovendien gepaard gaan met de autosport werd de deelname van vrouwen bovendien door velen niet verantwoord geacht. Vooroordelen die overigens niet alleen in de sport, maar zeker ook daarbuiten decennia lang stand hielden. Als er dus al een vrouwelijke coureur was met het talent en het doorzettingsvermogen om het ongelijk te bewijzen, moest ze een strijd op twee fronten voeren: haar omgeving overtuigen van haar deelname en daarnaast haar talent bewijzen aan de mensen in de sport.

Niet voor niets zijn het slechts een handjevol vrouwen die het ooit hebben aangedurfd zich te mengen in autosport op het hoogste niveau en zij kwamen elk van een koude kermis thuis. Ze kregen niet de ondersteuning en het materiaal om echt hun stempel op de sport te drukken. De Italiaanse Giovanna Amati was in 1992 de laatste die het probeerde in de Formule 1. Zij deed drie vergeefse pogingen om zich te kwalificeren in een inferieure Brabham en keerde de sport daarna verbitterd de rug toe. Bernie Ecclestone toonde zich een paar jaar geleden sceptisch over de kansen van vrouwelijke coureurs in de Formule 1: "Ze zullen nooit echt een kans krijgen omdat niemand ze serieus neemt of ze zal willen sponsoren. Ze krijgen daardoor nooit een competitieve auto. Om een kans te krijgen, zullen ze de mannen moeten wegvagen".

Harde woorden van de Formule 1-baas, maar laat het nu diezelfde Ecclestone zijn die Danica Patrick ooit een brief schreef waarin hij haar aanraadde haar ambities in de autosport op te geven. De jonge Amerikaanse stond een paar jaar geleden kort in de belangstelling van Benetton, maar keerde vervolgens terug naar de VS, waar ze op grootse wijze het grote ongelijk van Ecclestone zou bewijzen...

 

De prestaties van Danica Patrick in Amerika zijn in Europa een inspiratie voor het Britse autosporttalent Susie Stoddart. Als een van slechts twee vrouwen nam zij dit jaar deel aan het Britse Formule 3 kampioenschap en geldt ze als het grootste vrouwelijke autosporttalent van de natie. Viermaal werd ze uitgeroepen tot het grootste vrouwelijke karttalent van Groot-Brittannië en in 2000 zelfs tot beste van de wereld. Dat maakte in 2001 de overstap mogelijk naar de Formule Renault. Dat haar prestaties niet onopgemerkt bleven, bleek wel uit het feit dat ze in 2003 werd genomineerd voor de prestigieuze McLaren Autosport Awards en bovendien door de British Racing Drivers Club, BRDC, werd uitgeroepen tot 'Rising Star' of the Year. Op dit moment houdt een slepende enkelblessure haar aan de kant, maar over haar ambities laat ze geen onduidelijkheid bestaan: "Ik wil de eerste succesvolle vrouwelijke coureur worden in de Formule 1".

Geboren in het Schotse Oban als de dochter van een motorcoureur was Susie al op jonge leeftijd in de ban van gemotoriseerde sport. "Bij het circuit waar mijn vader racete was een kleine kartbaan. Ik zeurde altijd om geld om op de karts te kunnen rijden en uiteindelijk kocht mijn vader een kart voor me toen ik acht was. Toen is het eigenlijk begonnen", zegt de nu 22-jarige Stoddart (overigens geen familie van Minardi-teambaas Paul Stoddart). Ze erkent dat het niet gemakkelijk is om als vrouw geaccepteerd te worden in een wereld die gedomineerd wordt door de heren: "Je moet echt stevig in je schoenen staan. Mentaal moet je sterk zijn, want je wordt echt op de proef gesteld. Ik vind dat ik niet onder doe voor de jongens, maar sommigen proberen je wel te kleineren op het circuit. Ik concentreer me gewoon en  laat me er niet door afleiden. Ik heb nu een geweldige ondersteuning van de BRDC, wat echt helpt".

Zoals voor alle andere coureurs staat of valt een carrière in de autosport bij het vinden van sponsors. Hoewel de vooroordelen en opvattingen over vrouwen in de autosport niet helpen, zegt Stoddart dat het niet uitsluitend nadelig hoeft te zijn: "Het vinden van sponsors is voor iedere coureur moeilijk, maar als je als vrouw succes hebt in de autosport ben je wel in het voordeel omdat je barrières kunt doorbreken en media-aandacht krijgt die sponsors graag hebben. Het moeilijke is bedrijven ervan te overtuigen dat ze je serieus moeten nemen en ondanks alles kunt slagen". Stoddart denkt overigens dat het moeilijker is mensen in de sport te overtuigen dan mensen uit je omgeving. "De mensen, en dan met name vrouwen, zouden heel graag zien dat een vrouw het goed doet in de Formule 1. Veel mensen in de sport zijn er op tegen en vinden dat het niet kan".

Kritieken zoals die van Ecclestone maken het er voor vrouwelijke coureurs niet bepaald gemakkelijker op. Susie zegt hierover: "Er zijn veel meer ogen die kritisch naar je kijken en misschien zouden sommigen graag zien dat je faalt, maar ik laat me daardoor niet van de wijs brengen. Wat mij betreft ben ik, als ik mijn helm opzet, niet anders dan anderen op het circuit". 

Het vooroordeel dat vrouwen fysiek niet in staat zouden zijn om op het hoogste niveau mee te doen, is een mythe die al door diverse medici naar het rijk der fabelen is verwezen. Gevraagd naar wat naar de meest prominente reden is dat dit traditionele beeld maar niet wordt weggenomen, twijfelt ze. Is het zelfbescherming van de mannen in de sport, bezorgdheid dat een vrouw zich zou kunnen verwonden in de sport? "Ik weet dat er heel wat mannen zijn die er een bloedhekel aan hebben om door een vrouw te worden verslagen, maar dat interesseert me niet. Ik train echt heel hard, dus fysiek niet sterk genoeg zijn is echt niet aan de orde. Ongelukken gebeuren, maar het is mijn keuze om te racen".

De autosport drijft inderdaad op zeer verouderde en conservatieve denkbeelden, maar daarentegen is het een van de weinige sporten die geen aparte competities kent voor mannen en vrouwen. In voetbal, tennis, atletiek, schaatsen en wielrennen nemen vrouwen deel in hun eigen competities, waardoor dit ook geen issue is. Stoddart ziet dit echter als een van de positieve punten van autosport. "Ik hoop dat er  nooit aparte competities voor mannen en vrouwen komen in de autosport. Vrouwen kunnen gelijkwaardig tegen mannen racen en winnen! Hoe meer vrouwen succes hebben in de autosport, hoe meer vrouwen de stap zullen zetten om deel te nemen".

Susie duidt daarmee op het schrikbeeld dat bij veel vrouwen is ontstaan van het harde wereldje. De kansen om succesvol te zijn worden kunstmatig klein gehouden, waardoor het ook niet aantrekkelijk is om eraan te beginnen. Een vicieuze cirkel die maar op één manier kan worden doorbroken: "Successen zoals die van Danica Patrick in Amerika helpen omdat jonge meisjes zien dat je wel degelijk wat kunt bereiken. Wat zij heeft gepresteerd wil ik bereiken in Europa". 

 

Ze heeft grootse plannen voor het moment dat ze haar enkelblessure definitief achter zich kan laten. Het resterende Britse Formule 3-seizoen zal ze helaas aan zich voorbij moeten laten gaan, maar als het aan haarzelf ligt, komt ze des te sterker terug: "Ik wil volgend jaar heel graag in de World Series by Renault gaan rijden. We zijn daar nu mee bezig en ik hoop dat we daar binnenkort goed nieuws over kunnen melden". 

Mocht dat lukken, dan komt de laatste stap naar de Formule 1 wel heel dichtbij. Mannen als Marc Gene en Justin Wilson konden van daaruit de overstap maken naar de Formule 1. Het voordeel is dat in de World Series de auto's, meer nog dan in de Formule 3, identiek aan elkaar zijn, zodat het talent van de rijder echt de doorslag geeft. Voor Susie de uitgelezen mogelijkheid om de Formule 1-bazen te tonen wat ze in haar mars heeft. De heren zijn gewaarschuwd!

 

 

Danica Patrick schreef geschiedenis door als eerste vrouw ooit aan de leiding te gaan in de Indy 500. Ze won hem bijna...  

 

 

Dan Wheldon had dan wel gewonnen; alle aandacht ging uit naar Danica Patrick. 

 

 

Giovanna Amati was in 1992 de laatste die het tevergeefs probeerde in de Formule 1.

 

 

Danica Patrick's resultaten in de VS zijn een inspiratie voor het Britse talent Susie Stoddart. 

 

 

Het vrouwelijke Britse talent in de Formule 3 heeft als doel de eerste succesvolle vrouw in de Formule 1 te worden. 

 

 

Uit handen van FIA-president Max Mosley ontving ze in 2003 de BRDC Rising Star Award.

 

 

"Wat mij betreft ben ik, als ik mijn helm opzet, niet anders dan anderen op het circuit".

 

 

  "Vrouwen kunnen gelijkwaardig tegen mannen racen en winnen!"